เผยแพร่2 พฤศจิกายน 2569

อุตุเตือนฝน 5–9 พ.ย. แล้วทำไมยังบอกไม่ได้ว่าฝนจะตกที่บ้านเรา

สรุปประกาศกรมอุตุฯ ช่วง 5–9 พ.ย. 2569 ภาคไหนโดนเมื่อไหร่ และเหตุผลทางเทคว่าทำไมดาวเทียมกับเอไอยังบอกไม่ได้ว่าฝนจะตกที่บ้านเราไหม พร้อมที่มา

Dailyสภาพอากาศพยากรณ์อากาศเอไอ

ข้อมูลในโพสต์นี้ตรวจจากแหล่งต้นทางเมื่อ 2 พ.ย. 2569 กรมอุตุนิยมวิทยาออกประกาศฉบับใหม่วันละสองรอบ ก่อนวางแผนเดินทาง ให้ดูฉบับล่าสุดที่เว็บกรมอุตุฯ อีกครั้ง

กรมอุตุเตือนอะไร

ประกาศกรมอุตุนิยมวิทยา เรื่อง "อากาศแปรปรวนบริเวณประเทศไทยตอนบน และฝนตกหนักถึงหนักมากบริเวณภาคใต้" (ฉบับที่ 3 ลงวันที่ 2 พ.ย. 2569 เวลา 17.00 น.) มีผลช่วง 5–9 พ.ย. 2569

สาเหตุ: มวลอากาศเย็นระลอกใหม่จากจีนแผ่ลงมาปกคลุมไทยตอนบนและทะเลจีนใต้ ทำให้ลมตะวันออกที่พัดผ่านไทยและอ่าวไทยแรงขึ้น ไม่ใช่พายุ
5–7 พ.ย. ไทยตอนบน: ฝนฟ้าคะนอง ลมกระโชกแรง ลูกเห็บตก และฝนตกหนักบางแห่ง ภาคอีสานโดนก่อน แล้วตามด้วยภาคเหนือ ภาคกลางรวมกรุงเทพและปริมณฑล และภาคตะวันออก
7–9 พ.ย. ภาคใต้: ฝนเพิ่มขึ้น ตกหนักหลายพื้นที่และหนักมากบางแห่ง ระวังน้ำท่วมฉับพลันและน้ำป่าไหลหลาก โดยเฉพาะที่ลาดเชิงเขาใกล้ทางน้ำและที่ลุ่ม
ทะเล: อันดามันและอ่าวไทย บริเวณที่มีฝนฟ้าคะนองคลื่นสูงกว่า 2 เมตร

ประกาศระบุเป็นภาค ไม่ได้ระบุรายจังหวัด

"ฝนตกร้อยละ 60" ไม่ได้แปลว่าบ้านคุณมีโอกาส 60%

พยากรณ์ของกรมอุตุฯ เขียนเป็น "ร้อยละ … ของพื้นที่" เช่น ภาคใต้ฝั่งตะวันออกช่วง 5–8 พ.ย. มีฝนฟ้าคะนอง "ร้อยละ 60 – 80 ของพื้นที่" คือสัดส่วนของพื้นที่ที่จะมีฝน ไม่ใช่โอกาสที่หลังคาบ้านหลังหนึ่งจะเปียก

ทำไมยังบอกไม่ได้ว่าฝนจะตกที่บ้านเรา

โมเดลมองโลกเป็นช่อง: ชุดพยากรณ์ของศูนย์พยากรณ์อากาศยุโรป (ECMWF) ใช้ช่องกริดห่างกัน 9 กม. แต่เมฆฝนฟ้าคะนองบางก้อนเล็กกว่าช่องนั้น ตอนน้ำท่วมบาเลนเซีย สเปน เดือนตุลาคม 2024 ECMWF เองรายงานว่าโมเดลประเมินปริมาณฝนจุดที่หนักที่สุด ต่ำกว่าของจริงอย่างเห็นได้ชัด
เอไอเก่งขึ้นจริง แต่ยังมีขีดจำกัด: GraphCast ของ Google DeepMind แม่นกว่าโมเดล HRES ของ ECMWF ใน มากกว่า 90% ของตัวชี้วัด 1,380 ตัว แต่ ECMWF เขียนในหน้าปัญหาที่รู้แล้วของเอไอตัวเอง (AIFS) ว่าโมเดลมีความละเอียดราว 28 กม. และเมื่อค่าสุดขั้วกินพื้นที่เล็กกว่านั้น โมเดล "ไม่สามารถและไม่ควรแสดงค่าสูงสุด" พร้อมเตือนไม่ให้พึ่งค่าฝนจากการพาความร้อนของโมเดลมากเกินไป
อากาศเป็นระบบอลวน: Edward Lorenz แสดงให้เห็นว่าความต่างเล็กน้อยตอนเริ่มจะขยายใหญ่ จนพยากรณ์แยกทางกันหมดหลังราว สองสัปดาห์ (UCAR)

ทำอะไรได้ตอนนี้

ก่อนออกจากบ้าน เปิดดูเรดาร์ตรวจอากาศของกรมอุตุฯ ที่ weather.tmd.go.th และภาพดาวเทียมกับการพยากรณ์ฝนระยะสั้น (Nowcasting) ที่ satda.tmd.go.th คู่มือของกรมอุตุฯ ระบุว่ามี Nowcasting ล่วงหน้า 3 ชั่วโมง ภาพเรดาร์เป็นข้อมูลใกล้เวลาจริงที่ยังไม่ผ่านการตรวจสอบ ใช้ดูทิศทางกลุ่มฝน

รอบนี้โดนกันทุกภาค ต่างกันแค่โดนเมื่อไหร่และหนักแค่ไหน พกร่มคู่เสื้อกันหนาวไว้ได้เลย